Danh mục Giỏ hàng 0

Những điều cần biết về nhựa phân hủy sinh học

"Ngay từ đầu, rác thải là một vấn đề gây ra do sự TIÊU DÙNG THIẾU TRÁCH NHIỆM và có thể được giải quyết bằng cách THAY ĐỔI HÀNH VI TIÊU DÙNG hơn là THAY ĐỔI LOẠI RÁC THẢI VỨT RA MÔI TRƯỜNG.

Việc phát triển và cổ vũ nhựa PHSH có thể làm tình trạng tệ hơn.Vì được gắn mác "THÂN THIỆN" nên người ta sẽ nghĩ rằng có thể THOẢI MÁI XẢ CHÚNG RA MÔI TRƯỜNG. Nếu bạn đang nghĩ rằng, lựa chọn dạng nylon “thân thiện” này mỗi ngày là một cách góp sức giải quyết vấn đề về môi trường, hãy suy nghĩ lại!

Đối mặt với vấn đề gia tăng rác thải, chúng ta cần bớt băn khoăn giữa lựa chọn nhựa thông thường hay nhựa sinh học mà nên quan tâm hơn tới việc QUAY TRỞ VỀ NHỮNG ĐIỀU CƠ BẢN.

“Để giảm thiểu rác thải, chúng ta cần Tiết giảm, tái sử dụng, tái chế và ủ phân” – Steve Mojo, giám đốc điều hành của Viện nghiên cứu vật liệu phân hủy sinh học (Biodegradable Products Institute)."

I. Các khái niệm:

1. Nhựa có khả năng phân rã (degradable plastics): 

Tất cả các loại nhựa đều có khả năng phân rã. Có thể làm phân rã nhựa cơ học bằng cách đập nát chúng với 1 cái búa hoặc xay thành bột. Vài loại nhựa được bổ sung các chất phụ gia (Vd: muối kim loại nặng…) để thúc đẩy tiến trình phân rã dưới những điều kiện nhất định: ánh sáng (photodegradable plastic), oxy (oxo-degradable plastic). Các phương pháp này làm nhựa có vẻ như là phân rã. Tuy nhiên, các mảnh nhựa rất, rất nhỏ (như cát) vẫn tồn tại. Theo thời gian, chúng có thể phân rã đủ nhỏ để được đồng hóa bởi VSV, nhưng chưa có nghiên cứu nào chỉ ra rằng để đạt tới quá trình này cần bao lâu.

2. Nhựa phân hủy sinh học (biodegradable plastic)

Nhựa PHSH là khi nó có thể được chuyển hóa bởi các vi sinh vật, và giải phóng các nguyên tử carbon trong chuỗi polyme để chúng có thể tham gia tái tạo các phân tử hữu cơ khác và trở thành một phần của vật chất hữu cơ sống. Sự phân rã này chỉ thực sự có ý nghĩa khi chúng có thể trở thành một phần của chu trình carbon diễn ra trên trái đất. Lưu ý rằng có những loại nhựa được chế tạo từ các nguồn nguyên liệu tái tạo (tinh bột, cellulose, đường…), nhưng phương thức sản xuất khiến chúng không thể phân hủy sinh học được. Chúng vẫn phân rã, nhưng không thực sự trở về với Đất và không thể bị chuyển hóa bởi VSV.

Theo tiêu chuẩn châu Âu NF EN 13342, vật liệu được gọi là phân hủy sinh học khi nó có khả năng phân hủy 90% trong thời gian tối đa là 6 tháng.

3. Nhựa có thể ủ phân (compostable plastics): 

Khi một vật liệu có thể ủ phân, có nghĩa là nó có thể bị phân hủy sinh học trong một khoảng thời gian và dưới những điều kiện nhất định. Không phải 100% nhựa PHSH đều có thể ủ phân được vì có những thành phần nếu phân rã ra sẽ làm mất giá trị sử dụng của đống phân ủ.

II. Nhựa PHSH có vô hại không? 

1. Nhựa PHSH không hoàn toàn được sản xuất từ nguồn gốc sinh khối (như cây cối). Nếu phân rã thành những mảnh nhỏ, chúng có thể tồn tại rất lâu thậm chí để lại dư lượng độc tố trong môi trường. Thực chất, chưa hề có một nghiên cứu nào được thực hiện với thời gian cần thiết trên những sản phẩm được gắn mác “phân hủy sinh học” đến khi chúng phân hủy sinh học hoàn toàn.

“Những loại nhựa này phân rã nhanh chóng nhưng không có gì chứng minh rằng quá trình này có lợi cho môi trường” – theo Ann-Christine Albertsson, nhà nghiên cứu về vật liệu polymer của viện công nghệ hoàng gia Thụy Điển. 

2. Nếu nhà sản xuất nói vật liệu của họ phân hủy 90% trong vòng 6 tháng thì thực tế không hoàn toàn diễn ra như vậy. Các tiêu chuẩn đo lường khả năng phân hủy sinh học của vật liệu được thực hiện dưới những điều kiện (vi sinh vật, nhiệt độ, độ ẩm, ánh sáng...) nhất định. Các điều kiện này không hề tương đồng với môi trường thực tế nơi rác được thải ra và chôn lấp.

“Khi người tiêu dùng nghe thuật ngữ “phân hủy sinh học”, họ nghĩ rằng, nhựa này sẽ phân hủy một cách kì diệu dù họ có làm gì đi chăng nữa, từ xả rác bừa bãi đến chôn lấp rác” – Steve Mojo, giám đốc điều hành của Viện nghiên cứu vật liệu phân hủy sinh học (Biodegradable Products Institute). “Sự thật không xảy ra như vậy !”

Bởi vì việc chôn lấp ngăn chặn rác thải tiếp xúc với không khí, độ ẩm và ánh sáng mặt trời – các tác nhân phân hủy. Chính vì thế, ngay cả nhựa PHSH cũng sẽ không phân rã nhiều trong 1 hố chôn lấp rác. Tương tự cho các sản phẩm được tuyên bố là sẽ phân hủy nhờ tác nhân oxy hoặc hoạt động của vi sinh vật. Đó là lí do tại sao một tờ báo được tìm thấy trong 1 hố chôn lấp có thể vẫn còn đọc được sau 35 năm.

Nhiều loại nhựa sinh học, chúng ta có thể nghĩ rằng chúng đương nhiên sẽ phân rã, nhưng nếu chúng bị vùi lấp trong một môi trường không có không khí, chúng có thể tồn tại hàng ngàn năm.

3. Nhựa PHSH đòi hỏi những điều kiện đặc biệt để phân rã. Nếu chúng không được xử lí đúng, có thể gây ra nhiều tác hại hơn là túi nylon thông thường. Khi nhựa PHSH bị đưa vào bãi tập trung hoặc bị chôn lấp trong đất, chúng sản sinh ra các loại khí gây hiệu ứng nhà kính nghiêm trọng (metan…).

4. Các loại nhựa được sản xuất từ nguồn gốc thực vật (tinh bột, protein, cellulose…), quy trình sản xuất tiêu thụ nhiều nước trong khi các nghiên cứu hiện nay hướng đến tiết kiệm nước hết mức có thể.

5. Nhiều vật liệu nhựa PHSH nguồn gốc thực vật chứa Polylactic Acid (PLA). Mặc dù có cấu tạo rất giống với Polyethylene Terephthalate (PET) - nguyên liệu nhựa phổ biến hiện nay thì bất lợi ở đây là quá trình tái chế các loại nhựa mới này không thể sử cùng một kỹ thuật tái chế nhựa PET. Nếu hỗn hợp PET bị lẫn PLA thì hoàn toàn không thể tái chế. Điều này gây lo ngại nếu PLA được sử dụng nhiều hơn thì sẽ phá hỏng những nổ lực tái chế nhựa bao lâu nay.

6. Vì nhựa PHSH sử dụng nguyên liệu một phần từ nguồn gốc thực vật, nên diện tích đất đai thay vì được dùng để “trồng thức ăn”thì nay lại đang được dùng để “trồng nhựa”. Năm 2014, gần ¼ sản lượng các loại hạt của nước Mỹ được dùng cho mục đích sản xuất nhiên liệu sinh học và nhựa PHSH. Nếu tiếp tục gia tăng, điều này có thể gây khan hiếm và tăng giá thực phẩm.

7. Một vài loại nhựa PHSH như PLA, được sản xuất từ bắp biến đổi gen trong khi việc trồng cây biến đổi gen được xem là gây hại cho môi trường bởi phần lớn các nhà môi trường học.

8. Ngay từ đầu, rác thải là một vấn đề gây ra do sự tiêu dùng thiếu trách nhiệm và có thể được giải quyết bằng cách thay đổi hành vi tiêu dùng hơn là thay đổi loại rác thải vứt ra môi trường.

Việc phát triển và cổ vũ nhựa PHSH có thể làm tình trạng tệ hơn.Vì được gắn mác “thân thiện” nên người ta sẽ nghĩ rằng có thể thoải mái xả chúng ra môi trường. Nếu bạn đang nghĩ rằng, lựa chọn dạng nylon “thân thiện” này mỗi ngày là một cách góp sức giải quyết vấn đề về môi trường, hãy suy nghĩ lại !

Đối mặt với vấn đề gia tăng rác thải, chúng ta cần bớt băn khoăn giữa lựa chọn nhựa thông thường hay nhựa sinh học mà nên quan tâm hơn tới việc quay trở về với những điều cơ bản.

“Để giảm thiểu rác thải, chúng ta cần Tiết giảm, tái sử dụng, tái chế và ủ phân” – Steve Mojo, giám đốc điều hành của Viện nghiên cứu vật liệu phân hủy sinh học (Biodegradable Products Institute).

Nguồn: Xanhshop.com